TA NEA

Οι πληθυσμοί των μισών θηλαστικών του πλανήτη διαρκώς φθίνουν και ένα στα τέσσερα είδη θηλαστικών απειλούνται με εξαφάνιση λόγω του ανθρώπου, δείχνει η ενημερωμένη «Κόκκινη Λίστα», ο πλέον ενδελεχής κατάλογος της παγκόσμιας βιοποικιλότητας.

Η ετήσια έκθεση, την οποία συνέταξαν πάνω από 1.700 επιστήμονες για λογαριασμό της Διεθνούς Ένωσης Προστασίας της Φύσης (IUCN), καλύπτει συνολικά 44.000 είδη ζώων και φυτών.

Από τα 5.487 γνωστά είδη θηλαστικών, τα μισά φθίνουν και το ένα τέταρτο κινδυνεύει με εξαφάνιση. Η πραγματική κατάσταση, σχολιάζει το AFP, ενδέχεται να είναι ακόμα χειρότερη, καθώς οι ερευνητές δεν μπόρεσαν να υπολογίσουν τον κίνδυνο για ακόμα 836 θηλαστικά λόγω ανεπαρκών δεδομένων.

«Στην πραγματικότητα, το ποσοστό των απειλούμενων θηλαστικών μπορεί να είναι έως και 36%» προειδοποιεί ο Γιαν Σίπερ, επικεφαλής των μελετών, με δημοσίευσή του στο περιοδικό Science.

Η καταστροφή των ενδιαιτημάτων, η λαθροθηρία, η ρύπανση και η κλιματική αλλαγή κατονομάζονται ως οι κυριότερο υπαίτιοι για την παρακμή των θηλαστικών.

Μαζική εξαφάνιση

Η ενημερωμένη Κόκκινη Λίστα ενισχύει τις προειδοποιήσεις πολλών ειδικών ότι ο πλανήτης έχει περάσει σε μια νέα φάση μαζικής εξαφάνισης ειδών.

Τέτοιες περίοδοι παρακμής έχουν υπάρξει άλλες πέντε φορές τα τελευταία 400 εκατομμύρια χρόνια, με την τελευταία να αντιστοιχεί στο τέλος της εποχής των δεινόσαυρων πριν από 65 εκατ. χρόνια.

Αντί για τις προηγούμενες γεωλογικές ανακατατάξεις και τις προσκρούσεις αστεροειδών, στο τελευταίο κύμα εξαφανίσεων υπαίτιος είναι ο άνθρωπος.

Από το 1.500 έως σήμερα έχουν χαθεί για πάντα τουλάχιστον 76 είδη θηλαστικών και πολλά ακόμα ίσως εξαφανιστούν χωρίς ποτέ να γίνουν γνωστά στον άνθρωπο -από το 1992 έως σήμερα έχουν ανακαλυφθεί 349 νέα είδη.

Η κατάσταση είναι ιδιαίτερα δραματική για τα πρωτεύοντα, τους πλησιέστερους συγγενείς του ανθρώπου. Ειδικά στην Ασία, το 80% των πρωτευόντων -όπως οι ουραγκοτάγκοι και ο γορίλας, κατατάσσονται στα «απειλούμενα» είδη.

Οριακή φαίνεται να είναι η κατάσταση και για τον διάβολο της Τασμανίας, ένα μαρσιποφόρο που εξολοθρεύεται από μια μεταδοτική μορφή καρκίνου, για τη φώκια της Κασπίας, αλλά και για τον λύγκα της Ιβηρικής Χερσονήσου, ο οποίος αριθμεί σήμερα μόνο 84-143 ενήλικα άτομα στη φύση.

Υπάρχουν πάντως και ευχάριστα νέα, καθώς το 5% των θηλαστικών φαίνεται να ανακάμπτουν: Ο αφρικανικός ελέφαντας περνά από την κατηγορία των «σχεδόν απειλούμενων» στα «ευάλωτα» καθώς οι πληθυσμοί του αυξάνονται στη νότια και ανατολική Αφρική.Σε καλύτερη κατάσταση βρίσκεται επίσης ο ευρωπαϊκός βίσωνας και το μαυροπόδαρο κουνάβι της Βόρειας Αμερικής.

Αν και η τελευταία Κόκκινη Λίστα εστιάζεται στα θηλαστικά, η κατάσταση είναι χειρότερη για άλλες ομάδες ζώων. Τα 16.928 από τα 44.838 είδη ζώων και φυτών, ή ποσοστό 38%, απειλούνται με εξαφάνιση, με τον κίνδυνο να είναι μεγαλύτερος για τα αμφίβια όπως τα βατράχια και οι σαλαμάνδρες.